Infrastruktura dual-use w formule partnerstwa publiczno-prywatnego
Autorami raportu pt. „Infrastruktura dual-use w formule partnerstwa publiczno-prywatnego”, są Agata Kozłowska, ekspert IS ds. infrastruktury i PPP oraz Kacper Kozłowski, ekspert IS ds. infrastruktury i rozwoju regionalnego.
Mając na względzie trwającą od ponad roku wojnę, będącą skutkiem napaści zbrojnej Rosji na Ukrainę, w raporcie poddano analizie – z punktu widzenia form jej realizacji – zarówno infrastrukturę krytyczną, jak i obiekty, czy budynki, które mogą posłużyć wykorzystaniu na wypadek zagrożenia (obiekty infrastrukturalne o szerokim przeznaczeniu), a także infrastrukturę w zakresie obronności i bezpieczeństwa. Zapewnienie oraz eksploatacja (w tym utrzymanie, zarządzanie) tego typu infrastruktury wymaga niezwykle wysokich nakładów finansowych oraz wiedzy, które – w niektórych przedsięwzięciach – może zapewnić partner prywatny.
O zastosowaniu formuły partnerstwa publiczno-prywatnego w dziedzinie bezpieczeństwa, w tym infrastrukturze krytycznej i obronności, dyskutuje się coraz częściej, jednak ze względu na niewielką liczbę przeprowadzonych w tej formule projektów, coraz bardziej zaawansowany technicznie charakter tego rodzaju inwestycji przy jednoczesnej konieczności zachowania tajemnicy państwowej oraz różnego rodzaju obawy, stosuje się ją rzadko. PPP pozwala jednak na osiągnięcie nowatorskich rozwiązań (szczególnie w zakresie technologicznym i informatycznym), a także rozłożenie finansowania przedsięwzięcia w długim okresie czasu.
Zdaniem autorów Raportu nadszedł czas na szczegółową analizę koncepcji PPP i zastanowienie się jak możną ją wykorzystać dla realizacji i podjęcia działań w zakresie budowy i zarządzania szeroko rozumianą infrastrukturą, która mogłaby zostać wykorzystana w przypadku zagrożenia wojennego.
Główne cele raportu to:
- rekomendacje w zakresie realizacji projektów dotyczących infrastruktury na wypadek wojny w formule
PPP; - określenie czynników zagrożenia i sukcesu projektów w formule PPP;
- zaprezentowanie najważniejszych aspektów do uwzględnienia w ramach współpracy publiczno-prywatnej;
- przygotowanie propozycji działań.
Rekomendacje w zakresie koordynacji działań administracji:
• ukierunkowanie i zwiększenie zaangażowania organów administracji na wszystkich szczeblach w zakresie wsparcia oraz udziału w finansowaniu i opracowaniu wytycznych i zasad realizacji projektów z zakresu infrastruktury na wypadek wojny, w tym z uwzględnieniem formuły partnerstwa publiczno-prywatnego;
• poszerzenie współpracy międzynarodowej państwa z potencjalnymi partnerami prywatnymi zainteresowanymi współpracą przy projektach infrastrukturalnych z zakresu infrastruktury na wypadek wojny;
• zaproponowanie priorytetów w zakresie inwestycji obejmujących szeroko rozumianą infrastrukturę
bezpieczeństwa, w tym planowaną do realizacji z udziałem partnerów prywatnych;
• opracowanie strategicznego dokumentu na poziomie administracji rządowej w kontekście zastosowania PPP w infrastrukturze typu dual-use, w tym ujednolicenie nazewnictwa prawnego szeroko rozumianej infrastruktury na wypadek wojny, obiektów i instalacji infrastruktury krytycznej;
• stworzenie centrum współpracy administracji z przedstawicielami biznesu w formie forum dyskusyjno-
intelektualnego;
• wprowadzenie przedsięwzięć z zakresu infrastruktury typu dual-use do Polityki PPP.
Rekomendacje w zakresie finansowania i audytu przedsięwzięć:
• opracowanie programu współfinansowania bądź gwarancji finansowych kluczowych inwestycji infrastrukturalnych na wypadek wojny, planowanych do realizacji w formule PPP;
• przeprowadzenie audytu przedsięwzięć z zakresu szeroko rozumianej infrastruktury bezpieczeństwa
realizowanych w formule PPP w celu pozyskania informacji o doświadczeniach z zakresu realizowanych
projektów i popełnionych błędów w celu ich wyeliminowania w przyszłości.
Rekomendacje w zakresie zmian w prawie:
• uporządkowanie w prawie pojęć dotyczących infrastruktury bezpieczeństwa, obronności, krytycznej oraz pojęć odnoszących się do obiektów takich jak np. schrony;
• prawne uregulowanie pojęć z zakresu infrastruktury zapewnienia bezpieczeństwa (w tym schronów) oraz opracowanie przepisów prawnych dotyczących norm technicznych dla obiektów budowanych na podstawie koncepcji dual-use (punktem wyjścia mogą być „Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budowle ochronne”, stanowiące załącznik nr 1 do wytycznych Szefa Obrony Cywilnej Kraju z 4 grudnia 2018 r. w sprawie zasad postępowania z zasobami budownictwa ochronnego);
• uregulowanie w prawie pojęcia infrastruktury dual-use, czyli infrastruktury mogącej spełniać równocześnie funkcje cywilne i na wypadek zagrożenia wojennego;
• opracowanie tzw. mapy drogowej dla prywatnych inwestorów (w tym zagranicznych) prezentującej prawne regulacje w zakresie zamówień publicznych oraz partnerstwa publiczno-prywatnego w Polsce.
